Urim
Խաղի տեսակ: Two-row Atlantic island mancala (Cape Verde) — single-lap counter-clockwise sowing, trigger captures on twos and threes extending through continuous chains of twos, threes, and fours, and fractional match-point scoring.
Ընդհանուր ակնարկ
Ուրիմը (նաև հայտնի է Կաբո Վերդեի տարբեր կղզիներում որպես Ouri, Huri, Ourim, Òrè, Ori, կամ Uril) ավանդական երկշարք մանկալան է, որը աճեցվում է Կաբո Վերդեի Բրավա կղզում և պահպանվում Կաբո Վերդեի գաղթական համայնքների կողմից Անգոլայում:Կիսելով պատմական ազգակցական կապեր պորտուգալացի Ouri-ի և Orôà Գվինեա-Բիսաուի ավանդույթի հետ՝ Ուրիմը ներկայացնում է Արևմտյան Աֆրիկայի Oware համալիրի առանձնահատուկ կղզիային էվոլյուցիան:Առաջին անգամ նկարագրված է ազգագրական մանրամասնությամբ Կաբո-Վերդեացի գիտնական Էլիսիո Ռոմարիզ Սանտոս Սիլվայի կողմից 1994 թվականին, խաղը ավանդաբար վիճարկում են չափահաս տղամարդիկ, որոնք նստած են փորագրված փայտե նստարանների վրա, որոնք կոչվում են banco de ouri՝ օգտագործելով փայլեցված մականեղեն (Caesalpinia crista):
Մինչ հիմնական ցանքի մեխանիկայի հայելին է դասական Oware-ը, Urim-ը ներկայացնում է գրավիչ տակտիկական շեղումներ. ընդլայնված որսալու շղթայական կանոն, որը բացի զույգերից և եռյակներից, ավլում է քառյակներ, 17 սերմերով անցքի սահմանափակման բացահայտ մարտավարական սահման, և հավասարաչափ համաչափ միավորների հաշվարկման համակարգի վրա հիմնված:
Տախտակ
- Շարքեր/կարգեր: Two
- Փոսիկներ յուրաքանչյուր շարքում: 6 or 7 holes per row depending on local board carving
- Շտեմարաններ: End hollows to store captured seeds; each player owns the store on their right
- Հատիկներ փոսիկում սկզբում: 3 (yielding 36 seeds on a 2×6 board, or 42 seeds on a 2×7 board)
- Փոսիկի սահմանափակում: A single pit may not contain more than 17 seeds at any time.
Ինչպես խաղալ
- Խաղն ընթանում է տախտակի շուրջ ժամացույցի սլաքի հակառակ ուղղությամբ՝ մեկ շրջանով:Խաղացողների հերթափոխը.
- Շրջադարձի ժամանակ խաղացողը հավաքում է բոլոր սերմերը սեփական փոսերից մեկից և դրանք հերթով բաժանում հաջորդ փոսերի մեջ՝ հակառակ ժամացույցի սլաքի ուղղությամբ:
- Կերակրման պարտավորություն: Խաղացողը պետք է կերակրի մրցակցին, ով ամբողջովին դուրս է մնացել սերմերից, եթե հասանելի քայլը կարող է սերմեր գցել հակառակորդի շարքում:
- Ցանքը բաց է թողնում դատարկված ծագման փոսը, եթե ավարտված է 12 (կամ 14) սերմերից բաղկացած ամբողջական շղթան:
Վերցնում
- Ընդլայնված շղթա: Գրավումը սկսվում է միայն այն ժամանակ, երբ վերջնական սերմը (urin) վայրէջք է կատարում հակառակորդի փոսում` հասցնելով նրա սերմերի քանակը ճշգրիտ two, three, or four կամ three:
- Ընդլայնված շղթա: Գործարկվելուց հետո, նախորդ հարակից հակառակորդի փոսերը նույնպես գրավվում են, եթե դրանք պահում են two, three, or four սերմեր:
- Եթե վերջնական սերմն ինքնին վայրէջք է կատարում փոսի մեջ և կազմում է չորս, բռնում չի սկսվում (սկզբնական ձգանը խիստ երկու կամ երեք է):
- Գրավված սերմերը պահվում են խաղացողի վերջնական պահեստում:
Խաղի ավարտ և հաղթանակ
- Խաղը ավարտվում է, երբ խաղացողը չի կարող օրինական քայլ կատարել (սովամահություն) կամ երբ մնացած սերմերը պտտվում են անվերջ առանց գրավումների:
- 1 point
- Խաղացողը վաստակում է 1 point բոլոր սերմերի առնվազն երեք քառորդը (3/4) խաղում (27 կամ ավելի սերմեր 36 սերմերից բաղկացած տախտակի վրա, 32 կամ ավելի՝ 42 սերմերով տախտակի վրա):
- Խաղացողը վաստակում է 1 point սերմերի կեսից ավելին, բայց երեք քառորդից պակաս (19-ից 26 սերմեր 36-սերմանոց տախտակի վրա, 22-ից 31-ը 42-սերմանոց տախտակի վրա):
- Հակառակ դեպքում միավորներ չեն շնորհվում կամ խաղը ոչ-ոքի է ավարտվում:
Ծանոթագրություններ
- Սիրված Կաբո Վերդեական կրեոլյան հանելուկը հիշեցնում է խաղի անատոմիան՝ urin («Տասներկու բերան, քառասունութ ատամ — մերի»), որն արտացոլում է նախնիների 4 սերմերի հավաքածուները Բրավայի 3 սերմերի մրցակցության պրակտիկայի հետ մեկտեղ:
- urin տերմինը վերաբերում է և՛ ձեռքից ընկած առանցքային վերջնական սերմին, և՛ նրա ստացած դրամատիկ գոլային հարվածին:
Source: Mancala World – Urim